ธปท. เปิดตัว Bangkok Blueprint หวังลดความเสียหาย Scam ทั่วโลก หลังไทยยอดเสียหายเหลือ 9,0…

• 2026-10-24
• ข่าว
• กองบรรณาธิการ

วิทัย รัตนากร ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) เปิดตัวกรอบหลักการ “Bangkok Blueprint” ในงานประชุม IMF-World Bank Annual Meetings 2026 เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม เพื่อให้ประเทศต่างๆ นำไปปรับใช้รับมือการฉ้อโกงและการหลอกลวง โดยตั้งเป้าให้ความเสียหายจากการฉ้อโกงทั่วโลกลดลงภายในปีหน้า ขณะที่ความเสียหายในไทยลดจากราว 43,000 ล้านบาทในปี 2567 เหลือ 9,000 ล้านบาทในครึ่งแรกของปี 2569

Key facts

Bangkok Blueprint คืออะไร

• วิทัย รัตนากร ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย เปิดตัว “Bangkok Blueprint” เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม ในงานประชุม IMF-World Bank Annual Meetings 2026
• Bangkok Blueprint มีหลักการสำคัญ 12 ข้อ ครอบคลุม 5 ด้าน ตั้งแต่รากฐานกฎหมาย วงจรลดการฉ้อโกง การใช้กรอบความเสี่ยงเดิม ความร่วมมือในและข้ามประเทศ ถึงการคุ้มครองผู้บริโภค
• ความเสียหายจากการหลอกลวงในไทยลดจากประมาณ 43,000 ล้านบาทในปี 2567 เหลือ 32,000 ล้านบาทในปี 2568 และเหลือ 9,000 ล้านบาทในครึ่งแรกของปี 2569
• เอเชียเป็นภูมิภาคที่เผชิญปัญหา Fraud และ Scam หนัก โดยความเสียหายทางการเงินจากการหลอกลวงกว่า 67% เกิดขึ้นในภูมิภาคนี้
• การเพิ่ม “คอขวด” ในระบบการเงินทำให้ยอดถอนเงินสดเกิน 5 ล้านบาทลดลงราว 50% และยอดถอนทองคำแท่งเกิน 2 ล้านบาทลดลงราว 70%

วิทัยอธิบายว่า Bangkok Blueprint เป็นแนวทางเชิงหลักการกว้างๆ ที่แต่ละประเทศสามารถนำไปปรับใช้ตามบริบทของตัวเอง เพื่อวางระบบป้องกันและรับมือปัญหาการฉ้อโกง (Fraud) และการหลอกลวง (Scam) โดยไม่ต้องเริ่มต้นจากศูนย์

กรอบดังกล่าวประกอบด้วยหลักการสำคัญ 12 ข้อ ครอบคลุม 5 ด้าน ได้แก่ การวางรากฐานทางกลยุทธ์และกฎหมาย การเสริมความเข้มแข็งให้วงจรลดการฉ้อโกง การใช้ประโยชน์จากกรอบการบริหารความเสี่ยงและกรอบการบังคับใช้ที่มีอยู่ การขยายความร่วมมือทั้งในประเทศและข้ามพรมแดน และการส่งเสริมการคุ้มครองผู้บริโภค

นอกจากนี้ยังมีบทสรุป (Compendium) จากสถาบันวิจัยเศรษฐกิจ ป๋วย อึ๊งภากรณ์ (PIER) ที่ศึกษาแนวทางแก้ปัญหาการหลอกลวงใน 4 ประเทศหลักของเอเชีย ได้แก่ ไทย มาเลเซีย ฮ่องกง และสิงคโปร์ ซึ่งพบว่าแต่ละประเทศมีมาตรการจัดการปัญหาในแนวทางที่ใกล้เคียงกัน ความเสียหายไทยลดลงแค่ไหน

วิทัยระบุว่าเอเชียเป็นภูมิภาคที่เผชิญปัญหา Fraud และ Scam อย่างหนัก โดยความเสียหายทางการเงินจากการหลอกลวงกว่า 67% เกิดขึ้นในภูมิภาคนี้

สำหรับประเทศไทย ตัวเลขความเสียหายมีแนวโน้มลดลงต่อเนื่อง จากประมาณ 43,000 ล้านบาทในปี 2567 เหลือ 32,000 ล้านบาทในปี 2568 และในครึ่งแรกของปี 2569 เหลืออยู่ที่ 9,000 ล้านบาท

แม้ตัวเลขจะลดลงมาก ผู้ว่าการ ธปท. ยังระบุว่าไทยต้องพัฒนาต่อเนื่อง และ Bangkok Blueprint จะเป็นอีกหนึ่งกรอบที่ช่วยให้ไทยยกระดับระบบป้องกันปัญหา Fraud และ Scam ในระยะต่อไป

“หลายประเทศทั่วโลกรวมถึงท่าน MD ของ IMF ก็พูดให้ความชื่นชมเรานะครับ ที่เราจัดการปัญหา Fraud ในช่วงที่ผ่านมา จนตัวเลขของความเสียหายลดลงอย่างมาก ถึงอย่างนั้น เราก็ยังมีงานที่ต้องทำต่อนะครับ” วิทัยกล่าว ธปท. สกัดเงินเทาอย่างไร

วิทัยระบุว่าความสำเร็จในการลดมูลค่าความเสียหายมาจากการเพิ่ม “คอขวด” ในระบบการเงินตามอำนาจที่ ธปท. ทำได้ ตั้งแต่การเพิ่มความยากในการเปิดบัญชีธนาคารไปจนถึงการถอนเงิน

“เรื่องของทุนเทา, คอร์รัปชัน, ฉ้อโกง, หลอกลวง ฟอกเงิน ไปสินทรัพย์อื่น เช่น ทอง FX หรือ USDT รวมถึงปัญหาพนันออนไลน์ ทั้งหมดนี้จะต้องผ่านระบบการเงิน จะต้องมีการโอนเข้าบัญชี หรือไม่ก็ถอนเงินสด ซึ่งต้องดำเนินการผ่านสถาบันการเงิน แม้ ธปท. ไม่มีอำนาจไปตรวจจับ ลงโทษ แต่เราก็มีอำนาจในการเพิ่มความยากลำบาก ให้เงินถอนยากขึ้น บัญชีเปิดยากขึ้น” วิทัยกล่าว

ผลจากการเพิ่มคอขวดทำให้ยอดถอนเงินสดที่มีมูลค่ามากกว่า 5 ล้านบาทลดลงประมาณ 50% ขณะที่ยอดถอนทองคำแท่งมูลค่ามากกว่า 2 ล้านบาทลดลงประมาณ 70%

“มันอาจจะไม่หมดไปในทีเดียว แต่ว่าอย่างน้อยเท่าที่ผ่านมา 12 เดือน เราเห็นตัวเลขจำนวนมากลดลงอย่างรวดเร็ว” วิทัยกล่าว ทำไมต้องเชื่อมข้อมูลข้ามประเทศ

วิทัยระบุว่าประเด็นสำคัญของ Bangkok Blueprint คือการทำให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเชื่อมโยงข้อมูลและทำงานร่วมกันได้ทั้งภายในประเทศและระหว่างประเทศ เพราะปัญหา Fraud และ Scam ไม่ได้เกิดขึ้นภายในประเทศใดประเทศหนึ่งเสมอไป

เงินอาจถูกโอนออกนอกประเทศ หรือจุดเริ่มต้นของการหลอกลวงอาจมาจากต่างประเทศ ทำให้การจัดการภายในประเทศเพียงอย่างเดียวไม่เพียงพอ

“บางทีเงินมัน move ออกนอกประเทศ หรือตั้งต้นความปัญหาพวกนี้มาจากถิ่นฐานที่อยู่นอกประเทศ การเชื่อมโยงระหว่างประเทศจึงเป็นหลักการที่ระบุไว้ และเป็นสิ่งที่ทุกประเทศต้องพัฒนาต่อเนื่อง” วิทัยกล่าว

สำหรับก้าวต่อไป วิทัยตั้งเป้าว่าความสำเร็จของ Blueprint จะต้องสะท้อนผ่านการที่ประเทศต่างๆ นำไปปรับใช้ และทำให้ความเสียหายจากการฉ้อโกงและการหล่อกลวงทั่วโลกลดลงภายในปีหน้า

“ตัวชี้วัดที่ทำให้เห็นว่า Bangkok Blueprint มีความพัฒนาก้าวหน้าต่อไป คือหลังจากประเทศต่างๆ นำไปใช้แล้ว ความเสียหายของทั้งโลกลดลง” วิทัยกล่าว