เจาะความสัมพันธ์ไทย-IMF กว่า 77 ปี ก่อนเจ้าภาพจัดประชุมใหญ่ระดับโลกที่กรุงเทพฯ

• 2026-10-08
• ข่าว
• กองบรรณาธิการ

ประเทศไทยเตรียมเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมประจำปีสภาผู้ว่าการกองทุนการเงินระหว่างประเทศและกลุ่มธนาคารโลกประจำปี 2569 (The 2026 IMF-World Bank Group Annual Meetings) ระหว่างวันที่ 12-18 ตุลาคม ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ (QSNCC) โดยความสัมพันธ์ระหว่างไทยกับกองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) ยาวนานกว่า 77 ปี นับตั้งแต่ไทยเข้าเป็นสมาชิกลำดับที่ 44 เมื่อวันที่ 3 พฤษภาคม 2492

ธปท.ตัวแทนไทยในเวทีIMF

ตามพระราชบัญญัติให้อำนาจปฏิบัติการเกี่ยวกับกองทุนการเงินและธนาคารระหว่างประเทศ พ.ศ. 2494 ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ทำหน้าที่เป็นตัวแทนของประเทศไทยใน IMF โดยผู้ว่าการและรองผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทยดำรงตำแหน่งผู้ว่าการและผู้ว่าการสำรองใน IMF ตามลำดับ ปัจจุบันประเทศไทยมีโควตาถือหุ้นในกองทุนเท่ากับ 3,211.9 ล้าน SDR ซึ่งสะท้อนน้ำหนักเสียงของไทยในการตัดสินใจของสถาบันการเงินระดับโลกแห่งนี้

บทบาทสอดส่องเศรษฐกิจไทย

IMF มีบทบาทสำคัญต่อเศรษฐกิจไทยในด้านการสอดส่องดูแลภาวะเศรษฐกิจ โดยจะประเมินเศรษฐกิจประเทศไทยเป็นประจำทุกปีภายใต้พันธะข้อ 4 ของข้อตกลงว่าด้วยกองทุนการเงินฯ ขณะเดียวกันไทยได้ดำเนินการตามพันธะข้อ 8 ด้วยการยกเลิกการควบคุมการแลกเปลี่ยนเงินที่เกี่ยวข้องกับธุรกรรมการค้าตั้งแต่วันที่ 4 พฤษภาคม 2533 และล่าสุดประเทศไทยได้เข้าร่วมรับการประเมินเสถียรภาพภาคการเงินภายใต้กรอบ Financial Sector Assessment Program (FSAP) เมื่อต้นปี 2562

เคยขอกู้5ครั้งรวม4,431ล้านSDR

ด้านความช่วยเหลือทางการเงิน ประเทศไทยเคยได้รับเงินกู้จาก IMF ภายใต้โครงการ Stand-by รวม 5 ครั้ง วงเงินรวมทั้งสิ้น 4,431 ล้าน SDR โดยครั้งแรกเมื่อเดือนกรกฎาคม 2521 จำนวน 45.25 ล้าน SDR ครั้งที่สองเมื่อเดือนมิถุนายน 2524 จำนวน 814.5 ล้าน SDR แต่เบิกถอนจริง 345 ล้าน SDR ครั้งที่สามเมื่อเดือนพฤศจิกายน 2525 จำนวน 271.5 ล้าน SDR ครั้งที่สี่เมื่อเดือนมิถุนายน 2528 จำนวน 400 ล้าน SDR แต่เบิกถอนจริง 260 ล้าน SDR และครั้งล่าสุดเมื่อเดือนสิงหาคม 2540 จำนวน 2,900 ล้าน SDR แต่เบิกถอนจริง 2,500 ล้าน SDR ซึ่งตรงกับช่วงวิกฤตเศรษฐกิจต้มยำกุ้งที่ไทยต้องพึ่งพาความช่วยเหลือจากสถาบันระหว่างประเทศ

ฝึกอบรมและเสริมศักยภาพ

นอกจากนี้ IMF ยังให้ความช่วยเหลือทางวิชาการแก่ประเทศสมาชิกเพื่อเสริมสร้างศักยภาพในการกำหนดและดำเนินนโยบาย 4 ด้านหลัก ได้แก่ นโยบายการเงินและนโยบายสถาบันการเงิน นโยบายการคลังและการบริหารหนี้สาธารณะ สถิติข้อมูล และกฎหมายเศรษฐกิจการเงิน พร้อมทั้งจัดหลักสูตรฝึกอบรมและสัมมนาสำหรับสมาชิกที่สถาบันฝึกอบรมของ IMF ณ กรุงวอชิงตัน ดีซี และสถาบันฝึกอบรมในภูมิภาคต่าง ๆ ทั้งออสเตรเลีย บราซิล สาธารณรัฐประชาชนจีน อินเดีย สิงคโปร์ ตูนิเซีย และสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์

สำหรับประเทศไทยมี IMF Capacity Development Office in Thailand (CDOT) ตั้งอยู่ที่ธนาคารแห่งประเทศไทย ทำหน้าที่เป็นศูนย์กลางเสริมสร้างขีดความสามารถของเจ้าหน้าที่และหน่วยงานเศรษฐกิจในภูมิภาค

การที่ไทยได้รับเกียรติเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมประจำปี 2569 จึงถือเป็นหมุดหมายสำคัญที่สะท้อนบทบาทของประเทศในเวทีเศรษฐกิจระหว่างประเทศ และเป็นโอกาสที่ภาคธุรกิจ การเงิน และประชาชนไทยจะได้ติดตามทิศทางนโยบายเศรษฐกิจโลกที่ IMF และธนาคารโลกจะประกาศออกมาในเวทีดังกล่าว